Profilaktyka raka szyjki macicy w roku 2009 01-01-1970

Kto może korzystać z programu

Program profilaktyki raka szyjki macicy adresowany jest do kobiet w wieku 25-59 lat. które nie wykonały badania cytologicznego w ciągu ostatnich 3 lat.
W 2009 roku profilaktyczne badanie cytologiczne można wykonać w każdym gabinecie ginekologicznym zakontraktowanym przez NFZ.
Do ginekologa nie jest wymagane skierowanie.

Kobiety młodsze niż 25 lat i starsze niż 59 lat, mogą skorzystać z badania cytologicznego w ramach porady udzielonej przez lekarza specjalistę.

Świadczenia zdrowotne na poszczególnych etapach realizacji programu profilaktyki raka szyjki macicy

I. Etap podstawowy - cytologia

Etap podstawowy to pobranie materiału do przesiewowego badania cytologicznego. Świadczenie to jest realizowane w poradni ginekologiczno - położniczej, w ramach porady zabiegowo-diagnostycznej. Materiał jest następnie przesyłany do pracowni patomorfologii w celu dokonania oceny.

II. Etap diagnostyczny

Etap diagnostyczny polega na ocenie mikroskopowej materiału cytologicznego w pracowni patomorfologii wyłonionej w drodze konkursu ofert. W 2008 roku są to dwaj świadczeniodawcy ze Szczecina: Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 1 oraz NZOZ „Meditest. Diagnostyka Medyczna"
W ciągu 15 dni roboczych od daty otrzymania preparatu wynik jest przesyłany do poradni, która pobrała materiał do badania.

III. Etap pogłębionej diagnostyki

Jeżeli wynik badania cytologicznego jest nieprawidłowy, specjalista ginekolog-położnik kieruje pacjentkę na dalszą diagnostykę, którą jest badanie kolposkopowe, wykonywane w ramach Programu przez:
- Samodzielny Publiczny Specjalistyczny ZOZ - Zdroje w Szczecinie przy ul. Mącznej 4, telefon do rejestracji: 091 880 63 75 lub 091 880 63 01
- Multimed NZOZ Ginekologiczno -Położniczy w Koszalinie przy ul. Monte Cassino 13, telefon do rejestracji 094 343 04 33 oraz przy ul. Świętego Wojciecha 1, telefon do rejestracji 094 340 58 37.
Jeśli pojawią się wskazania do weryfikacji obrazu kolposkopowego, pobierane są celowane wycinki do badania histopatologicznego. Na tej podstawie podejmowane są decyzje dotyczące dalszego postępowania diagnostyczno - leczniczego: skierowanie do leczenia lub określenie terminu kolejnego badania cytologicznego.

Wskazanie dalszych procedur diagnostycznych i leczniczych

Kobiety, u których rozpoznano raka szyjki macicy lub inne schorzenia wymagające leczenia specjalistycznego, zostają skierowane (poza programem) na dalszą diagnostykę lub leczenie do świadczeniodawców posiadających z NFZ umowy w odpowiednich rodzajach świadczeń.

Opis problemu zdrowotnego

Rak szyjki macicy jest szóstym*, co do częstości, nowotworem u kobiet w Polsce - stanowi 10,7 % nowotworów u kobiet. Rocznie ok. 1.700 kobiet umiera z tego powodu (według rejestru nowotworów 2004 r.).
Badania przesiewowe w kierunku wykrywania raka szyjki macicy polegają na wykonywaniu badań cytologicznych wymazów z ujścia zewnętrznego kanału i z tarczy szyjki macicy. Skrining cytologiczny, ze względu na niski koszt i wysoką skuteczność, jest najpopularniejszą metodą badań przesiewowych. W wyniku przeprowadzenia badania cytologicznego można wykryć zmiany przedrakowe i raka we wczesnym okresie zaawansowania choroby.
W przypadku stwierdzenia zmian o charakterze dysplastycznym należy w celu weryfikacji wstępnego rozpoznania wykonać badanie kolposkopowe z celowanym pobraniem wycinków do badania histopatologicznego.

Główne czynniki ryzyka raka szyjki macicy

• infekcje wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV)
• wiek (zachorowalność zwiększa się wraz z wiekiem, szczyt zachorowań przypada pomiędzy 45 a 55 r. ż.)
• wczesne rozpoczęcie życia seksualnego
• duża liczba partnerów seksualnych
• duża liczba porodów
• niski status społeczny i ekonomiczny
• palenie papierosów
• stwierdzona wcześniej zmiana patologiczna w badaniu cytologicznym
• partnerzy seksualnie niemonogamiczni, z infekcją HPV (ryzyko zachorowania wzrasta 20-krotnie).

Efektywność skriningu

Niezbędnym warunkiem efektywności skriningu cytologicznego jest jego masowość, szacuje się bowiem, że dopiero przy objęciu badaniami przesiewowymi 75% populacji można uzyskać 25% spadek umieralności. Badania naukowe dowodzą, iż 1,5% - 2% rozmazów cytologicznych prezentuje nieprawidłowości wymagające dalszych procedur diagnostycznych.

 

Adresy placówek w których można poddać badaniu znajdują się na stronie www

http://www.nfz-szczecin.pl/poradnia_ginekologiczno_poloznicza.htm