zapamiętaj mnie
Jesteś niezalogowany, załóż konto jeśli go nie posiadasz, lub przypomnij hasło

Informed - Internetowa Informacja Medyczna

Wyszukiwarka artykułów:

Katar sienny!27-09-2017

      Z nadejściem wiosny rozpoczyna się okres kwitnienia drzew i traw. Jako pierwsza zakwita leszczyna, później, od lutego do połowy maja pylą kwiatostany wielu drzew liściastych takich jak wierzba, brzoza, olcha i topola. Jednakże największe pylenie odnotowuje się około połowy maja, w okresie kwitnienia traw. Później w powietrzu unoszą się jeszcze pyłki pokrzywy, bylicy i wielu innych chwastów. Od kwietnia do listopada zagrożenie stanowią też znajdujące się w powietrzu obok pyłków pleśnie.


      Statystycznie co dziesiąta-dwudziesta osoba cierpi z powodu kataru siennego, zwanego również pyłkowicą. I dla tych właśnie osób, zaczynający się wczesną wiosną okres pylenia roślin, to bardzo trudne dni.


      Katar sienny jest schorzeniem z kręgu alergicznych, o charakterze dziedzicznym. Jaka jest istota tej choroby? Wiadomo, że układ immunologiczny (zwany także odpornościowym), jest jednym z najważniejszych układów w organizmie ludzkim i ma za zadanie wytwarzać różne przeciwciała, aby chronić organizm przed szkodliwymi procesami, wywołanymi m.in. przez różne drobnoustroje: wirusy, bakterie, grzyby czy pasożyty. Zdarza się jednak, że układ immunologiczny reaguje nie tylko na próby ataku ze strony drobnoustrojów, lecz również na każdą obcą substancję (w tym także pyłki roślin, kurz, sierść zwierząt, substancje chemiczne). Każdą substancję, która pobudza odpowiedź układu odpornościowego, nazywamy antygenem, a tę odpowiedź - reakcją immunologiczną. Jeśli zdarza się, że system odpornościowy reaguje na potencjalnie niegroźną obcą substancję tak, jak gdyby był to czynnik infekcji, wówczas antygen taki nazywamy alergenem, a (nieprawidłową skądinąd) odpowiedź organizmu - reakcją alergiczną. I taka właśnie reakcja jest istotą kataru siennego.


       W tej chorobie przeciwciało klasy IgE błędnie reaguje na pyłki roślin i inne unoszące się w powietrzu alergeny (roztocza kurzu, sierść zwierząt itp.), osadzające się na błonie śluzowej nosa, myląc je prawdopodobnie z zagrażającymi drobnoustrojami. Przyłączenie antygenu, jakim są pyłki roślin, do przeciwciała wyzwala szereg reakcji, w wyniku których ostatecznie dochodzi do uwolnienia histaminy i innych mediatorów reakcji zapalnej. I to właśnie te związki odpowiadają za wystąpienie wszystkich uciążliwych objawów alergii.


       Obecne w błonie śluzowej receptory histaminowe, pobudzone przez histaminę, powodują rozszerzenie naczyń krwionośnych i wysięk osocza krwi do okolicznych tkanek, co klinicznie manifestuje się jako przewlekły katar z towarzyszącym uczuciem zatkania nosa i kichaniem.
 Występuje ponadto drapanie i swędzenie w gardle, zaczerwienienie spojówek, pieczenie i łzawienie oczu, przytępienie słuchu (wynikające z zastoju wydzieliny w przewodach łączących gardło z uchem), czasem ból uszu, a w konsekwencji bóle głowy, przemęczenie, drażliwość.


      Czy przed skutkami reakcji alergicznej można się obronić?


      Zznaczenie ma ograniczenie kontaktu z alergenami. W okresie kwitnienia należy unikać spacerów po parkach i łąkach, przynoszenia bukietów kwiatów i traw polnych oraz pracy w ogrodzie,. W celu utrzymania niskiego stężenia pyłków zaleca się unikanie wietrzenia pomieszczeń w dzień (polecana jest klimatyzacja). Nie wolno przecierać oczu rękoma, na których mogą znajdować się pyłki. Należy przed snem myć włosy i nie zostawiać zdjętych ubrań w sypialni. Urlopy planować w miejscach o niskim stężeniu pyłków, na przykład w górach. Katarowi siennemu sprzyja stosowanie nawilżaczy, hodowanie kwiatów doniczkowych, obecność pleśni na produktach żywnościowych.

W razie nasilonych, uciążliwych objawów należy zgłosić się do alergologa, który zaproponuje odpowiednie dla naszego stanu leki. W aptekach są co prawda do kupienia leki bez recepty, które złagodzą objawy alergii, ale należy pamiętać, że niektóre z nich (zwłaszcza leki starszej generacji) mogą powodować senność i zaburzenia koncentracji, dlatego nie są polecane osobom prowadzącym samochody lub pracującym przy obsłudze maszyn. Niekiedy, w cięższych przypadkach stosowane są również kortykosteroidy w postaci aerozolu donosowego lub doustnie, co powinno odbywać się pod kierunkiem lekarza.

Skutecznymi sposobami ochrony przed alergią wziewną są również szczepionki odczulające (immunoterapia swoista). Istotą takiej immunoterapii jest możliwość wpływania na mechanizmy odporności tak, aby z jednej strony wywołać stan tolerancji w stosunku do najczęstszych alergenów odpowiedzialnych za powstawanie objawów chorobowych, zaś z drugiej przywrócić właściwą drogę przemian w odpowiedzi immunologicznej. Szczepionki mogą być podawane w różny sposób - w postaci wstrzyknięć pod- i śródskórnych (droga preferowana), doustnie, podjęzykowo, jak również wziewnie.

Skuteczność jest zróżnicowana zależnie od drogi podania. Immunoterapia swoista jest metodą w zasadzie bezpieczną, o ile przestrzega się zasad postępowania zarówno na etapie doboru szczepionki, jak i w trakcie jej podawania. 

 

Opracowanie: UT

Komentarze