zapamiętaj mnie
Jesteś niezalogowany, załóż konto jeśli go nie posiadasz, lub przypomnij hasło

Informed - Internetowa Informacja Medyczna

Alternative content

Wyszukiwarka artykułów:

Astma oskrzelowa - patogeneza, etiologia, leczenie 08-10-2019

 

 

Pod pojęciem astma rozumie się raczej zespół objawów niż określoną jednostkę chorobową. Definicja zaproponowana przez American Thoracic Society, mająca charakter ogólny, brzmi następująco: ,,...Wzmożona odpowiedź drzewa oskrzelowego na różne bodźce... przejawiająca się rozlanym skurczem oskrzeli, którego wielkość ulega zmniejszeniu spontanicznie lub pod wpływem stosowanego leczenia"

Definicja ta podkreśla trzy cechy charakteryzujące astmę.

  • Czynnościowe zaburzenia warstwy mięśni gładkich oskrzeli.
  • Częściową lub całkowitą odwracalność zaburzeń
  • Przewlekły charakter choroby.

Zwiększona liczba krwinek kwasochłonnych we krwi obwodowej jest również charakterystyczna dla astmy oskrzelowej i pozwala na odróżnienie jej od innych chorób przebiegających z odwracalnym skurczem oskrzeli, jak skurczowe zapalenie oskrzeli.

 

PATOGENEZA

 

Patogeneza zwężenia oskrzeli w astmie oskrzelowej nie jest w pełni poznana. Występuje zarówno skurcz warstwy mięśniowej oskrzeli, jak i zwężenie ich światła na skutek zalegania wydzieliny. W zależności od czynnika etiologicznego (np. alergia) lub rodzaju zaburzeń czynnościowych (np. miejsce i nasilenie obturacji) zmiany mogą mieć różny charakter.

 

Komórkowe i molekularne zjawiska dość dokładnie określono w astmie zewnątrzpochodnej, tj. alergicznej, związanej z I etapem reakcji immunologicznej. Zjawiska te mozna pokrótce opisać następująco: wdychany alergen (antygen) łączy się ze swoistym IgE opłaszczającym komórkę tuczną lub granulocytem zasadochłonnym znajdującym sie w drogach oddechowch. W wyniku tego komórki te uwalniają wytworzone poprzednio oraz powstające w trakcie reakcji przekaźniki powodujące skurcz oskrzeli i inne objawy astmy.

 

Wydaje się, że u niektórych chorych na astmę istotną rolę odgrywają zaburzenia czynności układu autonomicznego. Istnieje teoria zaburzeń stanu równowagi pomiędzy receptorami alfa i beta układu adrenergicznego.  przemawia za nią zmniejszona liczba receptorów beta na limfocytach u chorych na astmę i wzmożona odpowiedź receptorów alfa, a obniżona receptorów beta na katecholaminy. Są dane, na podstawie których można sądzić o wzmożonej reaktywności układu cholinergicznego, przykładowo nadmierna potliwość czy rozkurczowe działanie atropiny po prowokacji alergenowej u zwierząt i niektórych chorych. Za neurogennymi mechanizmami przemawiać może występowanie hiperwentylacji u chorych po ekspozycji na alergen przez wystąpienie skurczu oskrzeli, odgrywają tu prawdopodobnie rolę receptory podrażnieniowe.

 

Patofizjologia astmy wysiłkowej (exercise-induced asthma) jest częściowo poznana. Dokładne badania wykazały, że oziębienie dróg oddechowych powoduje skurcz oskrzeli u osób wrażliwych. Podstawową rolę wydaje się odgrywać w tych zjawiskach utrata ciepła, wdychane powietrze musi zostać ogrzane i nasycone parą wodną, a oba te procesy lączą się z oddawaniem ciepła. Tak więc nie tylko wysiłek fizyczny, ale i hiperwentylacja czy oddychanie zimnym lub suchym powietrzem mogą zaostrzyć astmę.

 

ETIOLOGIA

 

Z punktu widzenia etiologii astmę dzieli się często na dwie grupy: astmę zewnątrzpochodną i astmę wewnątrzpochodną. Cechy charakterystyczne dla obu typów przedstawiono poniżej.

Czynnik alergiczny - Astma zewnątrzpochodna (tak) , Astma wewnątrzpochodna (nie)                                               

 

Testy skórne (odpowiedź natychmiastowa)- Astma zewnątrzpochodna (dodatnie), Astma wewnątrzpochodna (ujemne)

 

Zwiększone stężenie IgE - Astma zewnątrzpochodna (często), Astma wewnątrzpochodna (rzadko)

 

Choroba w dzieciństwie - Astma zewnątrzpochodna (często), Astma wewnątrzpochodna (rzadko)

 

Inne alergie - Astma zewnątrzpochodna (często), Astma wewnątrzpochodna (rzadko)

 

Choroby alergiczne w rodzinie - Astma zewnątrzpochodna (często), Astma wewnątrzpochodna (rzadko)

 

Leczenie obu postacijest podobne, aczkolwiek wykrycie astmy zewnątrzpochodnej, wywołanej przez określony alergen, pozwala na unikanie tego czynnika. Inny podział astmy, bardziej dokładny przedstawiono poniżej:

 

1. Alergiczna

  • Antygeny powszechnie występujące (np. sierść zwierząt, kurz, pyłki roślin).
  • Antygeny związane z narażeniem zawodowym.
  • Zanieczyszczenie środowiska (Tokio Jokohama).

 

2. Wysiłkowa

 

3. Infekcyjna - alergiczna aspergiloza oskrzelowo-płucna.

 

4. Polekowa

  • Nadwrażliwość lub działanie niepożądane.
  • Nadwrażliwość na salicylany Aspirin (polipy nosa).

 

5. Choroby ogólnoustrojowe

  • Guzkowe zapalenie tętnic (rzadki objaw).
  • Zespół Churga-Straussa (skurcz oskrzeli, zapalenie naczyń).
  • Przedstawione czynniki nie są jedynymi; u wielu chorych występują objawy astmy w odpowiedzi na różnorodne bodźce.

 

Więcej informacji na stronie www.adamantczak.pl, spcjalista chrób płuc, astmy w Łodzi.

 

Komentarze